Pháp y file PDF
Đọc metadata thật của file (Producer, Author, ngày tạo...) và đếm dấu vết lưu/sửa nhiều lần — phát hiện file sinh hàng loạt bằng script hoặc bị chỉnh sửa sau khi tạo. Chạy hoàn toàn trong trình duyệt, file không rời khỏi máy bạn.
Phân tích văn bản / email
Dán nội dung email, tin nhắn, lời mời đầu tư... Soi ngôn ngữ lừa đảo (cả mẫu quốc tế lẫn chiêu phổ biến tiếng Việt), dấu vết template hàng loạt, trình tự đòi thông tin cá nhân, và tự dò mọi link trong nội dung để soi domain giả mạo.
Soi hợp đồng / offer thương mại
Dán hoặc tải hợp đồng, offer, đơn hàng quốc tế trước khi ký hay chuyển tiền. Soi thuật ngữ lừa đảo thương mại quốc tế (SCO, SKR, MT760, phí trả trước, B/L bất thường...), số liệu phi lý, link đáng ngờ — và pháp y luôn file nếu tải PDF.
Chấm điểm rủi ro đối tác XNK
Nhập thông tin đối tác rồi trả lời 6 câu về dấu hiệu bạn quan sát được. Hệ thống kiểm tra tự động (tuổi tên miền qua RDAP, email miễn phí, định dạng IBAN, khớp tên chủ tài khoản) và chấm điểm bằng công thức công khai — không lưu thông tin bạn nhập.
Không bắt buộc — dùng để tra tuổi tên miền tự động.
Không bắt buộc — email mà ĐỐI TÁC dùng, để kiểm tra domain miễn phí (Gmail/Yahoo...).
Chọn phương thức đối tác thực sự đề xuất, không phải phương thức bạn muốn.
Không bắt buộc — chỉ kiểm tra định dạng (IBAN/số thường), không tra được lịch sử tài khoản.
Không bắt buộc — để đối chiếu với tên pháp nhân đối tác.
Thông tin bạn nhập chỉ dùng để tính điểm một lần và KHÔNG được lưu lại trên hệ thống.
Cảnh báo lừa đảo XNK mới nhất (nguồn chính thống, có người rà soát)
Checklist xác minh đối tác xuất nhập khẩu
12 bước xác minh trước khi ký hợp đồng và trước khi chuyển tiền/giao hàng — đúc từ các vụ lừa đảo thương mại quốc tế thật mà doanh nghiệp Việt Nam đã dính, đặc biệt vụ 100 container hạt điều (3/2022).
Vụ 100 container hạt điều đi Ý (3/2022) — vì sao doanh nghiệp mắc bẫy?
Khoảng 5 doanh nghiệp Việt Nam xuất gần 100 container hạt điều (trị giá hơn 20 triệu USD) sang Ý qua môi giới, thanh toán bằng nhờ thu D/P. Bộ chứng từ GỐC — trong đó có vận đơn gốc, tức quyền nhận hàng — bị đánh tráo/thất lạc trên đường qua các khâu trung gian: hàng đến cảng mà tiền chưa về, ai cầm được bộ chứng từ gốc thì nhận được hàng. Nhờ can thiệp khẩn của Thương vụ Việt Nam tại Ý, luật sư và cảnh sát Ý, toàn bộ container sau đó được trả lại quyền kiểm soát cho doanh nghiệp Việt — nhưng đó là may mắn hiếm có, không phải kịch bản mặc định.
- Người mua "ngon" bất thường (đơn lớn, chốt nhanh, không mặc cả, không đòi kiểm định) chính là dấu hiệu rủi ro số 1 — không phải tin vui.
- Phương thức nhờ thu (D/P) đặt số phận lô hàng vào bộ chứng từ gốc — mất kiểm soát chứng từ gốc là mất hàng, kể cả khi chưa ai "lừa" được tiền của bạn.
- Môi giới không phải là người chịu trách nhiệm thanh toán — mọi xác minh phải nhắm vào người mua thật sự, không dừng ở môi giới.
- Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, 24–48 giờ đầu là vàng: báo ngay ngân hàng, hãng tàu, Thương vụ Việt Nam tại nước sở tại.
Trước khi ký hợp đồng
Xác minh tư cách pháp nhân tại nước sở tại
Tra cứu đăng ký kinh doanh qua cổng chính thức của nước đối tác (mỗi nước có registry riêng — ví dụ Ý: Registro delle Imprese; Mỹ: Secretary of State của từng bang; Singapore: ACRA). Đối chiếu tên pháp nhân, mã số thuế, người đại diện với thông tin đối tác tự cung cấp. Lệch một chi tiết cũng phải hỏi cho ra lý do.
Xác minh qua kênh độc lập, không dùng thông tin đối tác tự đưa
Gọi số điện thoại tra được từ nguồn công khai (website chính thức đã xác minh, danh bạ thương mại, hiệp hội ngành) — KHÔNG phải số trong chữ ký email đối tác gửi. Kẻ mạo danh kiểm soát mọi kênh liên lạc mà chính họ cung cấp.
Video call trực tiếp với người đại diện
Yêu cầu họp video thấy mặt, đối chiếu người xuất hiện với thông tin người đại diện trên đăng ký kinh doanh. Kẻ lừa đảo thường viện đủ lý do để né bước này.
Kiểm tra tên miền và email đối tác
Cảnh giác: tên miền mới đăng ký (dưới 6 tháng), tên miền gần giống công ty thật (thêm/bớt một chữ, thêm "llc"/"group"), hoặc công ty tự nhận là tập đoàn lớn nhưng dùng email Gmail/Yahoo. Nghi ngờ tên miền giả mạo thì tra tại tinnhiemmang.vn (công cụ của Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia) — hoặc dùng ngay tab Văn bản / Email của app này để soi nhanh.
Cảnh giác dấu hiệu "quá tốt để là thật"
Đối tác hoàn toàn mới nhưng đặt đơn lớn ngay, không mặc cả, chấp nhận giá cao hơn thị trường, liên tục hối thúc ký gấp giao gấp — tổ hợp này xuất hiện trong hầu hết các vụ lừa đảo thương mại quốc tế đã công bố, kể cả vụ hạt điều.
Thẩm định sâu với đơn hàng giá trị lớn
Với lô hàng giá trị lớn hoặc đối tác lần đầu: cân nhắc dịch vụ thẩm định của ICC-CCS/IMB (tổ chức chống tội phạm thương mại của Phòng Thương mại Quốc tế, dịch vụ theo hội viên), hoặc yêu cầu VCCI xác thực chứng từ thương mại. Chi phí thẩm định luôn rẻ hơn một lô hàng mất trắng.
Điều khoản thanh toán & chứng từ
Đối chiếu chính xác tên chủ tài khoản nhận tiền với tên pháp nhân trên hợp đồng
Tên chủ tài khoản ngân hàng phải trùng KHỚP với tên pháp nhân trên hợp đồng/invoice — không phải "gần giống". Đặc biệt: bất kỳ email nào báo THAY ĐỔI thông tin tài khoản giữa chừng — dù lý do nghe hợp lý đến đâu — phải xác minh lại qua kênh độc lập (bước 2) trước khi chuyển một đồng nào. Đây là kịch bản kinh điển của giả mạo email doanh nghiệp (Business Email Compromise).
Chọn phương thức thanh toán theo mức tin cậy, không theo mức tiện
Với đối tác mới: ưu tiên đặt cọc trước một phần + L/C có xác nhận (confirmed L/C) bởi ngân hàng uy tín tại Việt Nam — không chỉ L/C thông báo thường. Tránh D/A, D/P, T/T trả sau 100% với người mua chưa có lịch sử giao dịch: các phương thức này đặt toàn bộ rủi ro lên người bán, và chính là phương thức trong vụ 100 container hạt điều.
Không chuyển giao quyền kiểm soát hàng trước khi chắc chắn về tiền
Không để bộ chứng từ gốc (đặc biệt vận đơn gốc B/L) rời khỏi tầm kiểm soát trước khi thanh toán được xác nhận. Cảnh giác khi đối tác chỉ định hãng tàu/forwarder lạ không tra được lịch trình, ép dùng B/L đích danh (Straight B/L), hoặc đề nghị giao hàng không cần xuất trình B/L gốc.
Trước và sau khi giao hàng
Giám định độc lập trước khi giao
Với đối tác mới hoặc đơn lớn, dùng đơn vị giám định độc lập (SGS, Bureau Veritas, Vinacontrol) cho cả chất lượng hàng lẫn quy trình giao nhận. Người mua thật thường TỰ đòi kiểm định — người mua không thèm kiểm định là dấu hiệu ngược đời đáng ngờ.
Cân nhắc bảo hiểm tín dụng thương mại
Với lô giá trị lớn hoặc đối tác chưa có lịch sử: bảo hiểm tín dụng thương mại (trade credit insurance) chuyển một phần rủi ro mất tiền sang công ty bảo hiểm. Phí bảo hiểm là chi phí kinh doanh; lô hàng mất trắng là tai nạn sống còn.
Lưu toàn bộ trao đổi + phản ứng trong 24-48 giờ đầu khi có dấu hiệu bất thường
Lưu mọi email/tin nhắn, đặc biệt các trao đổi về thay đổi thông tin thanh toán — đây là bằng chứng then chốt. Khi nghi ngờ bị lừa: báo NGAY ngân hàng để chặn/thu hồi giao dịch (một số vụ cứu được tiền nhờ báo trong 24-48 giờ đầu), báo hãng tàu để giữ quyền kiểm soát hàng, và liên hệ Thương vụ Việt Nam tại nước sở tại — đầu mối đã can thiệp thành công trong vụ hạt điều.
Nội dung tham khảo, không phải tư vấn pháp lý.
Giới thiệu
Lá Chắn Doanh Nghiệp là bộ công cụ miễn phí giúp doanh nghiệp Việt Nam kiểm tra nhanh tài liệu, email, hợp đồng và đối tác trước khi ký hay chuyển tiền.
Bộ công cụ này hoạt động thế nào?
Ba công cụ soi nội dung (tab 1-3): pháp y PDF, phân tích văn bản/email và soi hợp đồng chạy hoàn toàn trong trình duyệt của bạn, đối chiếu nội dung với bộ dấu hiệu lừa đảo đã kiểm chứng thật (mẫu SCO/SKR/MT760 quốc tế, chiêu lừa phổ biến tiếng Việt, dấu vết file sinh hàng loạt...). Mỗi dấu hiệu bắt được đều chỉ ra đúng đoạn văn bản khớp — không có kết luận nào không kèm bằng chứng.
Phần Cảnh báo XNK (tab 4): hệ thống quét các trang công bố chính thống (Bộ Công Thương, các Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài…), lọc bài có dấu hiệu cảnh báo lừa đảo, tóm tắt lại kèm trích dẫn nguyên văn và đường dẫn về bản gốc. Mọi cảnh báo đều qua người rà soát trước khi đăng — không đăng tự động.
Phần Chấm điểm rủi ro đối tác (tab 4): điểm được tính bằng công thức cố định trên bộ dấu hiệu rủi ro chia 4 nhóm (danh tính số, pháp nhân, thanh toán, hành vi giao dịch), mỗi nhóm có trần điểm riêng — không dùng AI để chấm.
Vì sao chấm bằng công thức mà không phải AI?
- Cùng một câu trả lời phải luôn ra cùng một điểm số — AI không đảm bảo được điều đó.
- Điểm số phải giải thích được: bạn hỏi "vì sao đối tác này bị điểm này?", công cụ chỉ ra đúng từng dấu hiệu cộng bao nhiêu điểm.
- Công cụ miễn phí cho mọi người — chi phí chạy AI mỗi lượt kiểm tra sẽ không kiểm soát được.
Nguồn dữ liệu cảnh báo
Chỉ dùng nguồn công bố công khai của cơ quan/tổ chức chính thống. Mỗi cảnh báo luôn kèm đường dẫn về bản gốc.
Kênh đính chính
Phát hiện thông tin sai lệch hoặc bị gán nhầm? Báo cho chúng tôi — gỡ hoặc đính chính trong 24-48 giờ.
Gửi email báo sai lệchQuyền riêng tư
- Ba công cụ soi nội dung (PDF, văn bản, hợp đồng) chạy hoàn toàn trong trình duyệt — tài liệu của bạn không rời khỏi máy.
- Bộ lọc và tìm kiếm cảnh báo chạy trên trình duyệt của bạn — từ khoá không được gửi lên máy chủ.
- Thông tin bạn nhập ở phần Chấm điểm rủi ro chỉ dùng để tính điểm một lần và KHÔNG được lưu lại trên hệ thống.
- Không yêu cầu tài khoản, không thu thập dữ liệu cá nhân để sử dụng công cụ.